Anasayfa
Tercüme
Forum
Soru Bankası
Arapça İlk Adım
Teknik Ayarlar
İrtibat
Arabic TV | Arapça TV Onlinearabic.net | Forum Onlinedil.net | Dersler
Arapça İlk Adım
Arapça Başlangıç Dersleri 8
YENİ KELİMELER

مُدَرِّسٌ : Öğretmen, hoca
تَوًّا : demin, az önce
أَيْنَ : nerede, neresi
هُنَا : burada, burası
هُنَاكَ : orada, orası
دُكَّانٌ : dükkan
بَيْتٌ : ev
مَدْرَسَةٌ : okul
كَانَ : ... idi, oldu
صَدِيقٌ : arkadaş
قَدِيمٌ : eski
أَهْلاً وَ سَهْلاً : hoşgeldin
هَا : işte! (orada...)



METİN 1

(Açıklama kısmına geçmeden önce metni 10 kere yazınız. Akıcılık sağlayıncaya kadar yüksek sesle okuyunuz.)
رَجَبٌ وَ مَاهِرٌ صَدِيقَانِ قَدِيمَانِ. قَدِمَ رَجَبٌ مِنْ بَارِيسَ أَوَّلَ أَمْسِ وَ زَارَ مَاهِرًا. قَالَ مَاهِرٌ لِرَجَبٍ "أَهْلاً وَ سَهْلاً يَا صَدِيقِى" فَقَالَ رَجَبٌ " أَهْلاً بِكَ يَا مَاهِرُ"

سَأَلَ رَجَبٌ: أَيْنَ مَرْيَمُ؟

قَالَ مَاهِرٌ: مَرْيَمُ فِي بَيْتٍ. مَرْيَمُ، مَريَمُ، أَيْنَ أَنْتِ يَا مَرْيَمُ؟ قَدِمَ رَجَبٌ مِنْ بَارِيسَ...

سَأَلَ رَجَبٌ: أَيْنَ خَالِصٌ؟

قَالَ مَاهِرٌ: كَانَ خَالِصٌ هُنَا تَوًّا. رَأَيْتُهُ أَنَا. هَا خَالِصٌ هُنَاكَ...


AÇIKLAMA

Merhaba, bu dersimizde bir çok yeni kuruluşla karşılaşacaksınız. Bu yeni kullanımlar gözünüzü korkutmasın. Çünkü dikkatinizi vererek çalışırsanız aslında çok basit kullanımlar olduğunu farkedeceksiniz. Arapça’ya yeni başlayan kişilerin ilk başlarda biraz zorlanmaları normaldir. Zaten istenen de budur. Şu anda bir binanın temel taşlarını oturtuyorsunuz. Bu taşları ne kadar düzgün ve sağlam oturtursanız üstüne öreceğiniz duvarları da o kadar sağlam ve hızlı örersiniz.

Şimdi metnimizin Türkçe’sine bakalım:

Recep ve Mahir iki eski arkadaştırlar. Recep evvelsi gün Paris’ten döndü ve Mahir’i ziyaret etti. Mahir Recep’e “Hoşgeldin arkadaşım” dedi. Recep de “ Hoşbulduk Mahir” dedi.
Recep sordu: Meryem nerde?
Mahir şöyle dedi: Meryem evde. Meryem, Meryem... Neredesin Meryem? Recep Paris’ten döndü.
Recep sordu: Halis nerde?
Mahir şöyle dedi: Halis az önce buradaydı. Onu ben gördüm. İşte Halis orada!..

رَجَبٌ وَ مَاهِرٌ صَدِيقَانِ قَدِيمَانِ (Recep ve Mahir iki eski arkadaştırlar) ibaresini inceleyelim. Bu cümlede iki şahısın birbirleriyle olan bir münasebetinden bahsediliyor. Önceki derslerde öğrendiğimiz bilgilere dayanarak bu cümlenin bir isim cümlesi olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Çünkü cümlemiz isim ile başlamaktadır. Ayrıca cümlemizde bir de sıfat tamlamasıyla karşılaşıyoruz صَدِيقٌ قَدِيمٌ (eski arkadaş) ibaresi bir sıfat tamlamasıdır. Burada صَدِيقٌ kelimesi mevsuf (sıfatlanan), قَدِيمٌ kelimesi ise sıfattır. Sıfatlarla ilgili kuralları hatırlayalım: Sıfat mevsufu ile cinsiyet, adet, hareke, belirlilik açılarından uyumlu olmak zorundaydı. Cümlemizdeki bu sıfat tamlaması da tüm bu özellikleri üzerinde taşımaktadır. Fakat burada dikkatimizi çeken bir diğer husus var, neden صَدِيقٌ قَدِيمٌ değil de, صَدِيقَانِ قَدِيمَانِ denmiştir? Çünkü söz konusu olan iki kişidir. Recep ve Mahir... Bu ikisi arkadaştır. O halde bu ikisinin arkadaş olduğunu bize haber veren kelime tekil değil ikil olmalıdır. Çünkü Arapça’da kelimeler için tekil ve çoğul olmanın dışında bir de ikil olma durumu sözkonusudur. Bir Arapça kelime, sonuna ان (elif-nun) getirilerek ikil yapılır. İşte bu nedenle صَدِيقٌ tekil kelimesinin sonuna ان eklenerek صَدِيقَانِ şeklinde ikil kelimeye dönüşmüştür. Peki قَدِيمٌ kelimesi neden قَدِيمَانِ olmuştur? Cevabı çok basit, çünkü bu kelime bir sıfat olarak صَدِيقَانِ kelimesinden sonra gelmiştir ve bu kelime ikil olduğu için sıfat – mevsuf kuralına binaen bu kelime de ikil olmuştur. Konuyu pekiştirmek için şu örnekleri verelim:

رَجُلٌ جَمِيلٌ – Güzel adam
رَجُلاَنِ جَمِيلاَنِ – İki güzel adam

شَابٌّ طَوِيلٌ – Uzun delikanlı
شَابَّانِ طَوِيلاَنِ – İki uzun delikanlı

بِنْتٌ مُؤَدَّبَةٌ – Terbiyeli kız
بِنْتَانِ مُؤَدَّبَتَانِ – İki terbiyeli kız


KURAL

Arapça’da tekil bir kelimeyi ikil yapmak için sonuna ان (elif-nun) eklenir.


Metnimizi incelemeye devam edelim.

قَدِمَ رَجَبٌ مِنْ بَارِيسَ ... (Recep Paris’ten döndü) cümlesinde مِنْ ibaresi harf-i cerrdir. Daha önce öğrendiğimiz üzere harf-i cerler kendilerinden sonra gelen kelimeyi mecrur yaparlar (kesralarlar) Fakat burada بَارِيس kelimesi gayri munsarif olduğundan çift kesra yerine tek fetha almıştır.

مَرْيَمُ فِي بَيْتٍ (Meryem evdedir.) cümlesinde فِي ibaresi harf-i cerrdir. Dolayısıyla kendisinden sonra gelen بَيْت kelimesini mecrur (kesralı) yapmıştır (فِي بَيتٍ)

KURAL

مِنْ (...den, ...dan) ve فِي (...de, ...da) ibareleri birer harf-i cerrdir. Kendilerinden sonra gelen kelimeyi mecrur yaparlar.


أَهْلاً وَ سَهْلاً يَا صَدِيقِى (Hoş geldin arkadaşım) ibaresinde özellikle صَدِيقِي (arkadaşım) ibaresi üzerinde duracağız. أَهْلاً وَ سَهْلاً ibaresi kalıp bir ifadedir ve “hoşgeldin” manasındadır. صَدِيقِي ibaresinde ise bir terkip sözkonusudur. صَدِيقٌ (arkadaş) ve ي (...(ben)im) ibaresinin birleşiminden oluşan bu terkip bize bir kelimenin bitişik zamirlerle oluşturduğu terkibe örnek teşkil etmektedir.

Örnekleri incelediğinizde daha net anlayacaksınız:
صَدِيقٌ + هُوَ – صَدِيقُهُ onun arkadaşı (erkek)
صَدِيقٌ + هِيَ – صَدِيقُهَا onun arkadaşı (bayan)
صَدِيقٌ + أَنْتَ صَدِيقُكَ senin arkadaşın (erkek)
صَدِيقٌ + أَنْتِ – صَدِيقُكِ senin arkadaşın (bayan)
صَدِيقٌ + نَحْنُ – صَدِيقُنَا bizim arkadaşımız
صَدِيقٌ + أَنَا – صَدِيقِي benim arkadaşım

Konuyla ilgili kullanım şekilleri geldikçe detaylı bilgi edinmiş olacaksınız. Şimdilik bu terkiple ilgili verilen bilgileri tekrarlayarak kullanımı kavramaya çalışınız.

ALIŞTIRMALAR

1. Ders metninde geçen isimleri aşağıdakiler ile değiştirerek metni yeniden yazınız. İsim değişikliği sonucu fiil ve tamlamalarda meydana gelecek değişikliklere dikkat ediniz. Metni Türkçe’ye tercüme ediniz.

Recep yerine Zeynep;
Mahir yerine Meryem;
Meryem yerine Mahir;
Halis yerine Emel


2. Aşağıdaki cümlelerde geçen sıfat tamlamalarını tekilden ikile çevirerek yeniden kullanınız, Türkçe’ye tercüme ediniz.

          a. رَجُلٌ جَمِيلٌ – Güzel adam
              رَجُلاَنِ جَمِيلاَنِ – İki güzel adam
          b. شَابٌّ طَوِيلٌ
          c. بِنْتٌ مُؤَدَّبَةٌ
          d. رَأَيْتُ بَيْتًا كَبِيرًا
          e. قَدِمَ رَجُلٌ غَنِيٌّ مِنْ بَارِيسَ
          f. زَارَتْ أَمَلُ بِنْتًا فَقِيرَةً أَمْسِ
          g. قَدِمَ شَابٌّ طَوِيلٌ مِنْ بَيْتٍ كَبِيرٍ

3. Aşağıdaki cümleleri Arapça’ya çeviriniz.

          a. Şişman kız zayıf kızı gördü
          b. Güzel ev nerede?
          c. Zengin kız güzel evdedir
          d. İki edepli genç okuldadır.
          e. İşte iki adam orada!
          f. İşte iki uzun adam orada!

aöf ilahiyat dersleri
Online Arapça YDS Derslerimiz Başladı
Özel Sınıflarda Pratik Arapça Dersleri
Arapça Türkçe - Türkçe Arapça Sözlük

< Geri     ^ Yukarı


Anasayfa | Forum | Online Dersler | Online Sözlük | İrtibat |

Onlinearabic.net’te kullanılan resimler, metinler ve diğer tüm içeriklerin telif hakları “Onlinearabic.net”e aittir.
Bu sitede yer alan içerikler, Onlinearabic.net’in izni olmadan basılı veya elektronik bir ortamda kesinlikle kullanılamaz ve çoğaltılamaz.